Studium Generale Vrije Academie Den haag 2006
P A I K
PLATFORM ACTUELE INTERCULTURELE KUNST
VRIJE ACADEMIE
WERKPLAATS
VOOR BEELDENDE
KUNSTEN
mission statement
Gastvrijheid en dialoog vormen het uitgangspunt van het Platform Actuele Interculturele Kunst (PAIK). Het biedt een publieke speelruimte voor een serie ontmoetingen. Met PAIK stimuleren wij de komende drie jaar onderzoek, productie en presentatie van interculturele en actuele kunstprojecten.
Erkenning en waardering van culturele verschillen zien we als een eerste stap in een artistiek ontmoetingsproces. Culturele cross-overs nodigen uit om onze situatie breed te bespiegelen, om ons vervolgens te heroriënteren op de eigen leefwereld en uiteindelijk om onszelf te overstijgen.
In dit opzicht is momenteel een uitwisseling tussen culturen noodzakelijker dan ooit. Deze uitwisseling kan leiden tot hernieuwd contact met de ons omringende wereld. Door een gastvrij podium te bieden aan kunstenaars uit diverse culturen proberen wij bestaande impasses te doorbreken.
Kunstenaars en filosofen helpen ons om de realiteit anders onder ogen te zien. Zij kunnen een aanzet geven om ons opnieuw in de wereld te oriënteren en ons met de historische werkelijkheid te confronteren. Dit kan leiden tot bevrijdend inzicht.
De wijze waarop kunstenaars omgaan met de werkelijkheid hanteren wij als model voor het benaderen van culturele verschillen. Culturele cross-overs en artistieke ontmoetingen maken verschillen en complexiteit zichtbaar en dagen ons uit daarmee om te gaan.
Wij nodigen daarom een breed publiek uit middels projecten, tentoonstellingen, workshops en publicaties zich bij ons te voegen en met een nieuwe blik naar de wereld te kijken. Bij alle projecten vormen gastvrijheid en dialoog ons uitgangspunt.
Voor het startproject biedt PAIK gastvrijheid aan kunstenaars en filosofen die zich uiten en uitspreken over geweld in een mondiale samenleving. Invalshoek daarbij is hoe de aanwezigheid van, de omgang met, en de reacties op geweld kunst en filosofie in beweging brengen. Hoe kan het omgaan met geweld in kunst en filosofie ons bewustzijn verruimen? Voor vervolgprojecten vertrouwen we op "voortschrijdend inzicht" dat ontstaat tijdens onze eerste reeks ontmoetingen en dialogen rondom geweld.
De Vrije Academie staat midden in de samenleving. De wereld gaat ons aan. Passie, bezieling en engagement blijven onze drijfveer. Zij geven richting en zingeving aan ons denken en doen. Zij motiveren zeker het ontstaan en de invulling van PAIK. Met die bezieling willen wij een brug slaan tussen de Vrije Academie en de buitenwereld.
Donderdag 14 september 2006 om 20.00 uur: PAIK 5
Spoken van het geweld: fotografie en levenskracht
Een bijeenkomst gericht op de Afrikaanse fotowerken van Julius Mwelu (Kenia ) Artist in Residence bij de Vrije academie, en Kristien Geenen (Congo)
Geweld is overal en nergens. En even moeilijk omgrensbaar is het gerucht over mogelijke uitingen van geweld. Ongrijpbaar als het geweld zelf heeft het de eigenschappen van een «spectre», een spook. Nauwelijks te lokaliseren, als een schaduw, lijkt het uitbannen van geweld op het uitdrijven van spoken. Hoe zit dat elders? Hoe beïnvloedt de leefwereld van sommige afrikaanse landen, waarin geweld zo alledaags en alomtegenwoordig lijkt te zijn, de creativiteit van kunstenaars? Laten zij zich imponeren door een gewelddadige leefwereld? En wat kunnen wij, in onze omgang met geweld, leren van de ervaringen van onze Artists in Residence?
Zijn begrippen als levenskracht, oerverwachting, bestaansdrang, vitaliteit…., een adequate omschrijving voor de respons van deze kunst op het geweld? En hoe plaatsen we deze ervaring van openheid naast onze neiging tot exorcisme die wij in de publieke ruimte ontwikkelen jegens geweld. Getuigen levenskracht en vitaliteit die uit deze kunst spreekt van een authenticiteit die wij in Europa kwijt zijn geraakt, of trappen we met deze omschrijving in de val van een al te behaaglijke vorm van 'exotisme'?
Wij willen hierover graag samen van gedachten wisselen op 14 september om 20.00 uur mede naar aanleiding van korte inleidingen van de beide kunstenaars.
Panoramische Introductiecursus PAIK:
Visions of Vice and Violence
Docent: Tom Dommisse,
m.m.v. Vincent Botella, Noud te Riele, Ingrid Rollema en Paul Donker Duyvis
aanvang: 9 MEI 2006
In de alledaagse spreektaal hebben we op het eerste gezicht een vrij onproblematische, transculturele en tijdloze voorstelling van geweld. "Geweld is nu eenmaal geweld, waar en wanneer dan ook…" Maar onder geweld vallen zeer veel verschillende verschijnselen: vechtpartijen, schelden vernielingen, moord, lynch-partijen, mishandeling, pogroms; geweld reikt van genocide, heksenjacht, dood- en lijfstraffen, marteling, verkrachting tot terrorisme, oorlog, etnische slachtingen, oproer, revoluties en staatsterreur. Maar er is ook sprake van imperatief intellectueel geweld, van creatieve dwang, vaak veel minder zichtbaar. Van de aanvankelijke duidelijkheid blijft zo weinig over: geweld heeft vele gezichten, hecht zich aan vele verschijningen, en heeft in onze leefwereld vaak spookachtige trekken.
Met PAIK (Platform Actuele Interculturele Kunst) richten we ons op dit fenomeen. In de platformbijeenkomsten gaan we het spectrale verschijnsel geweld nader onderzoeken als een cluster met groot aantal perspectieven. We denken aan Geweld in de Alledaagse Leefwereld, aan Geweld en Globalisering, Geweld en Visuele Cultuur, Geweld in Kunst en Filosofie, aan Geweld en Beheersing, Geweld en de Ultieme gruwel.
In de introductiecursus zoeken we een eerste toegang tot dit cluster via "Beeld-Geweld": naast een filosofische inleiding krijgt U een panorama-presentatie van beelden rondom geweld. In drie middagen denken wij zo na over geweld en de onvoorstelbare opmars van het beeld in onze leefwereld (1), over geweld in de artistieke scheppende, creatieve verbeelding (2) en over het politiek-explosieve geweld van het beeld in onze visuele multicultuur (3).
Foto's, films, clips, games, televisieprogramma's, affiches, logo's, websites, documentaires, animaties, glossy's, reclames en flyers ….. Nooit was het beeld zo alomtegenwoordig in onze leefwereld. Beeldtechnieken stellen steeds meer mensen in staat om aan dit beeldbombardement actief deel te nemen. Beeldenmakers verliezen hun exclusiviteit, de rol van beeldende kunst verandert. We consumeren, kopiëren, manipuleren en monteren beelden. Hun waarde en betekenis verschuiven, hun oorspronkelijkheid verglijdt. Beeldtaal is ons vertrouwd, maar ook beeldgeweld. Daar waar beelden ons verleiden, waar ze ons verlokken, verdoven, aanzetten tot..... Wij zijn verslaafd aan beelden, maar onze omgang is steeds vluchtiger. Langzame, contemplatieve, verwijlende beeldbeschouwing is bijna een anachronisme in de kunst.
Een kleine impressie voor drie panoramamiddagen:
