NIRHY-LANTO 1923 - 2004 Mpitolona Tia TANINDRAZANA - MADAGASCAR Malagasy Writer - Poet Member MDRM and Havatsa-UPEM
Ancien Résistant Ecrivain-Poète malgache - Membre MDRM et Havatsa-UPEM
WHO IS NIRHY-LANTO ? IZA I NIRHY-LANTO ?
QUI EST NIRHY-LANTO ?
Nom Nirhy-Lanto
Prénom Rakotonindrina
Administrateur Civil en chef de C. E. Honoraire
Décoré de Grand Croix de lOrdre National Malagasy - Commandeur de lOrdre du Mérite de Madagscar - Chevalier du Mérite Agricole
Co-Fondateur du MDRM à Ankazobe, il a mené la résistance en 1947; il a vécu ainsi 2 années d'emprisonnement à Antanimora (prison d'Antananarivo), l'exil avec l'interdiction de séjour à Antananarivo, la Capitale de Madagascar durant 5 années.
En 1942, il débute sa carrière littéraire sous le nom de plume "NIRHY-LANTO"
En 1945, il adopte officiellement ce surnom qui devient son NOM porté par ses 7 enfants.
Ecrivain, membre de Havatsa-UPEM, Nirhy-Lanto écrit pour des journaux comme Malagasy, Gazetin'ny Malagasy, Malagasy vaovao, Gazety Valiha...
Ses oeuvres sont surtout marquées par Dieu, la Patrie, l'Amour.
Il est l'auteur de nombreux écrits, on peut citer entre autres: des poèmes, nouvelles, romans, pièces de théâtre, essais sur approfondissement de la langue malgache...
C'est à lui que nous devons le mot "RINDRAMBOLANA" qui est la traduction du mot "poème". - Entretien avec V. Nirhy-Lanto, la fille du poète, pour HELI'S MADAGASCAR, 28/03/07.
***************************
WHO IS NIRHY-LANTO ?
He created the group MDRM of Ankazobe, he led the resistance in 1947; he lived so 2 years of detention to Antanimora (prison of Antananarivo), the exile with the ban on stay in Antananarivo, the Capital of Madagascar during 5 years.
In 1942, he begins his literary career under the name of feather "NIRHY-LANTO".
In 1945, he adopts officially this nickname which becomes its NAME carried by his 7 children.
Writer, member of Havatsa-UPEM, Nirhy-Lanto writes for newspapers as Malagasy, Gazetin' ny Malagasy, Malagasy vaovao, Gazety Valiha...
His works are especially marked by God, the Homeland and Love.
He is the author of numerous papers, we can quote among others: poems, news(short stories), novels, plays, essays on Malagasy deepening of the language...
It is to him that we owe the word "RINDRAMBOLANA" which is the translation of the word "poem".
- Interview with V. Nirhy-Lanto, the poets daughter , for HELI'S MADAGASCAR, 28/03/07.
***************************
Iza i NIRHY-LANTO ?
I Nirhy-Lanto na Rakotonindrina Charles Victor dia mpitolona tia tanindrazana tamin'ny 1947.
Efa filoha lefitra tao amin'ny UPEM (Union des Poètes et Ecrivains de Madagascar).
Nanoratra tamin'ny gazety ihany koa, dia ny gazetin-tsekoly "Malagasy" tao amin'ny "Le Myre de Villers" izay nataon'izy sy ny namany roalahy tamin'ny sora-tanàna fony izy mbola nianatra. Isany koa ny "Gazetin'ny Malagasy", ny gazety mpiseho isan'andro "Malagasy vaovao"...
Nanoratra tononkalo maro izy ankoatra ny maha mpanao gazety azy. Fa mpiandry tao amin'ny toby Ankaramalaza ihany koa izy.
Teo amin'ny ara asa dia fantatra tamin'ny naha "administrateur civil en chef de classe exceptionnelle honoraire" izy rehefa nandalo làlan-tsarotra maro noho ny firohana politika narahiny.
ATODY NIADY TAMIM-BATO
"Izaho, atody niady amim-bato" io no lohatenin'ny boky nosoratany taona vitsy lasa izay, nitantarany ny fiainana nolalovany hatramin'ny nahaterahany, ny nianarany, ny fahatanorany, ny tokantranony fa indrindra ny niainany ireo vanim-potoana nolalovan'ny firenena, nanomboka tamin'ny fotoanan'ny fanjanahantany ka hatramin'ny fotoana nanoratany ny boky. Ary dia tamin'izany boky izany koa no nakanay ny sombin'ny tantaram-piainany.
Raha zaza narani-tsaina nampiaiky ireo mpampianatra azy izy fony kely, dia nampiaiky ny vazaha nampiasa azy kosa ny fahitsiany sy ny fitandremany ny asany.
Nampihoitra azy ny fahenoana fa "tsy misy cadres mahay hono amin'ny Malagasy, ary tsy misy firy koa no azo antoka amin'ny fahamarinana". Nanindrona ny fony izany, ka dia niezaka naneho fa tsy toa izany ny Malagasy nandritra ny fotoam-piasany, nanomboka tamin'ny niasany tao amin'ny "agence spéciale", nikarakara ny raharaha sy fitantanam-bola tany Ankazobe. Ary dia vitany ny nandresy lahatra ny mpampiasa fa azo itokisana tsara ny Malagasy, ka hatramin'ny fitazonana ny lakilen'ny "coffre" aza.
Nisy fotoana nandraisany izany tamin'ny tsy nahateo ny vazaha lehibeny tamin'ny fotoanan'ny fanjanahantany. "Izaho, atody niady amim-bato" nanehoany koa anefa ny tantaram-pirenena izay tsy hita na voatantara hatramin'izay, ny ahafantarana ireo anaran'olo-maro niara-nitolona taminy sy tena nitolona, ary ireo namadika ny fireneny.
FIAINANA HO AN'NY TANINDRAZANA
Fa ny niainany tamin'izany koa no namolavola azy ho tia tanindrazana ka niarahany tamin'ny namany tantsambo iray mpikambana tao amin'ny Panama (Parti nationaliste malgache) nanao fianianana niantsoana ny anaran'Andriamanitra ny hanompo ny firenena malagasy eo ambany fitahian'Andriamanitra.
Zava-nokinendriny ny hitia ireo mpitia tanindrazana aminy, hianatra ny tantaran'i Madagasikara, hanentana ho amin'ny fahatsiarovan-tena, hanatontosa ny asa sy adidy rehetra miankina amin'ny fanompoam-pirenena. Fianianana manana ny hasiny tsy voafetran'ny taona, najainy nandritra ny fotoam-pahavelomany, araky ny filazany tao amin'ity boky ity ihany.
Nitohy tokoa izany, ka dia lasa isan'ny mpanorina ny MDRM tao Ankazobe tamin'izany.
Fironanana nitondra azy ho any amponjan'Antanimora nandritra ny roa taona, nanaovana sesitany azy ka tsy nahazoany nandia ny faritanin'Antananarivo nandritra ny dimy taona ihany koa. Nitondran'ny ankohonany ny mangidy rehetra koa anefa.
Tsy ny mangidy ihany anefa no hita nasongadiny tamin'ny tantaram-piainany, fa tao ny mamy, niarahany tamin'ireo taranany. - Raoel, Madagascar Tribune du 05/06/04
POUR LIVRES UVRES DE NIRHY-LANTO
CONTACTS
MADAGASCAR
Librairie Mixte Analakely Antananarivo
Librairie Saint-Paul avenue de l'Indépendance - Antananarivo
FRANCE
- Zoely Nirhy-Lanto
tél. 06 23 33 34 91 - 01 43 53 42 92e-mail zoely.nirhylanto@cg94.fr
- V. Nirhy-Lanto
e-mail v.nirhylanto@cegetel.net
Merci de signer GUESTBOOK (livre d'or)
Nombreux sujets culturels sur Madagascar RETOUR à
http://www.helis-madagascar.info
Nirhy-Lanto, écrivain poète malgache - Mpanoratra sy Poeta malagasy - MADAGASCAR
Mise en ligne 28/03/07Webmestre Olga HELISOA Contact olga.helisoa@orange.fr
