In 't midden van het marktplein staat het marktkruisje, dat dagteekent uit de vijftiende eeuw Vroeger werd er in vele gemeenten en steden een marktkruis opgericht, als symbool van vrede en bescherming.

Het marktkruisje staat op een voetstuk, dat vernieuwd word in 1814; eenige jaren later werd er een mooie omheining rond gemaakt.

De buurtspoorweg van Gent naar Geraardsbergen loopt door het dorp. Groote steenwegen, als deze van Aalst naar Oudenaarde en andere wel onderhouden banen, vergemakkelijken het verkeer en helpen mede aan den bloei en vooruitgang van het dorp.


De jaarmarkt.

Twaalfde November is dus een belangrijke dag voor Sint Lievens-Houtem en het omliggende land van Aalst. Trams en autobussen brengen talrijke benden volk aan, die zich alle naar het marktplein begeven, waar de foor of jaarmarkt plaats heeft.

Dien dag is de groote, langwerpige markt te eng en te klein om al de kramen, uitstallingen, barakken, molens en andere in zijn ruimte te omvatten.

Aan den eenen kant van 't plein staan de paarden en het vee tentoongesteld, want deze zijn het groote aantrekkingspunt van de gekende jaarmarkt, die eerst en vóóral een paardenmarkt is.

Vreemde kooplieden, paardenfokkers, boeren uit heel het gewest zijn reeds van in de vroege morgenuren en zelfs van daags te vóren aangekomen.

Het dorp is vol beweging!

Een wandelingske tusschen de kramen en tenten is zeer schilderachtig. Alles wat ge kunt denken wordt hier tentoongesteld en verkocht: kleedingstukken en huisgerief, landbouwartikelen en alaam, snuisterijen en kleine benoodigdheden, eetwaren, lekkernijen en suikergoed.

Het dorp.

Sint Lievens-Houtem, een vriendelijk dorp in 't hartje van Vlaanderen gelegen, bijna op gelijken afstand tussschen Aalst en Oudenaarde, Gent en Geeraardsbergen,.is alom gekend om zijne vermaarde jaarmarkt, die telken jare, op den twaalfden November, feestdag van den H. Livinus, gehouden wordt.

De streek in 't ronde is weelderig en weidsch; wij zijn hier ook in 't vruchtbare land van Aalst. Groote weiden, afgesneden door lange boomenrijen, heuvelende velden en akkers, waar de laatste wintergewassen in de bleeke herfstzon te prijken staan.
St. Lievene-Houtem, vroeger Houtom geheeten, mag op een hooge oudheid roemen. Reeds in het Prankische tijdvak stonden in de omgeving verschillende belangrijke villae of landhoeven, als ten Daele, ter Erpen enz. ; daarrond bevonden zich de hutten en huizen, waar eene niet geringe bevolking woonde.

Hedendaags is St. Lievens-Houtem een aanzienlijk dorp. Het heeft een groot en uitgestrekt marktplein, omringd met nette woningen, winkels en herbergen.

Op 't einde der plaats staat, sereen als een wachter aan 't hoofd zijner kudde,. de oude grijze kerk, met haar kloeken, geblokten toren. Het bouwwerk van het achterdeel der kerk is bizonder merkwaardig. Het is in Romaanschen stijl der elfde eeuw opgetrokken en bekoort door soberheid en eenvoud.

Het dorp.

Sint Lievens-Houtem, een vriendelijk dorp in 't hartje van Vlaanderen gelegen, bijna op gelijken afstand tussschen Aalst en Oudenaarde, Gent en Geeraardsbergen,.is alom gekend om zijne vermaarde jaarmarkt, die telken jare, op den twaalfden November, feestdag van den H. Livinus, gehouden wordt.

De streek in 't ronde is weelderig en weidsch; wij zijn hier ook in 't vruchtbare land van Aalst. Groote weiden, afgesneden door lange boomenrijen, heuvelende velden en akkers, waar de laatste wintergewassen in de bleeke herfstzon te prijken staan.
St. Lievens-Houtem, vroeger Houtom geheeten, mag op een hooge oudheid roemen. Reeds in het Frankische tijdvak stonden in de omgeving verschillende belangrijke villae of landhoeven, als ten Daele, ter Erpen enz. ; daarrond bevonden zich de hutten en huizen, waar eene niet geringe bevolking woonde.

Hedendaags is St. Lievens-Houtem een aanzienlijk dorp. Het heeft een groot en uitgestrekt marktplein, omringd met nette woningen, winkels en herbergen.

Op 't einde der plaats staat, sereen als een wachter aan 't hoofd zijner kudde,. de oude grijze kerk, met haar kloeken, geblokten toren. Het bouwwerk van het achterdeel der kerk is bizonder merkwaardig. Het is in Romaanschen stijl der elfde eeuw opgetrokken en bekoort door soberheid en eenvoud.

Oorsprong der jaarmarkt.

Zooals in vele steden en dorpen de kermis of jaarmarkt haar oorsprong vond in een kerkelijke plechtigheid, zóó ook heeft de beruchte jaarmarkt te St. Lievens-Houtem haar ontstaan te danken aan de vereering van den grooten apostel van 't land van Aalst, den heiligen Livinus.

Livinus was een Iersche bisschop en stak in 655 naar Vlaanderen over om er het Kristen-evangelie te verkondigen. Hij verbleef eerst eenige weken in de St. Baafs-abdij te Gent, waar hij zich tot zijn prediking vóórbereidde.

Daarná kwam hij naar Houtem, het heidensche dorp, waar hij zich vestigde in een huis, gelegen op den hoek van het tegenwoordige marktplein; hij genoot er de gastvrijheid van Kaphraïldis, 'n vrome weduwe, die er woonde met haar kindje Brixius.

Van Houtem vertrok de ijverige apostel naar naburige dorpen om er Christus leer te prediken.

Doch, hij ontmoette veel tegenstand, want onze vóórouders waren zeer gehecht aan hun heidensche gebruiken en wilden er niet van hooren deze af te schaffen of te veranderen. Koppig weerstonden zij de leeringen en vermaningen van den moedigen zendeling en deze ruwe mannen besloten Livinus om 't leven te brengen.

Eens, dat hij naar 't naburige Essche was gegaan, werd bij achtervolgd door zijn vijanden ; zij overvielen hem en rukten hem de tong uit. Maar, door een wonder ging Livinus altijd voort met prediken en vervolgde steeds zijn weg. Dit ontstak de woede der wreede mannen en een der bende, met name Waldbrecht, sloeg Livinus het hoofd af. Dit gebeurde te Essche, nu St. Lievens-Essche, den twaalfden November 657. Om aan den marteldood van Livinus te herinneren, richtte men op deze plaats een schoone en groote kapel op.

Legende van den H. Livinus

Niemand dierf het lichaam van den martelaar naar Houtem, zijn verblijfplaats, overbrengen. Volgens de legende ging de heilige, ná de marteling, terug naar Houtem, met het hoofd in de hand, om er begraven te worden.

De weg, die de heilige zendeling zou gevolgd hebben, wordt door het volk nog 't Sint Lievenswegelken of 't Sint Lievens-baantje genoemd. Het is de oudst bekende weg tusschen Essche en Houtem.

De gekende volkskundige C. De Vuyst, die zooveel legenden en sagen uit het land van Aalst opteekende, verhaalt in een zijner werkjes, hoe de martelaar van Essche, langs Herzele, naar Houtem ging.

Toen Sint Livinus langs het voetpad, later het Vadderstraatje genaamd, voorbij stapte, werd hij opgernerkt door een vrouw, die in haar lochting groenten uitstak.

Ziet, daar gaat een gek, met zijn hoofd in zijn hand  riep zij uit.

Gij zijt nog veel gekker," antwoordde de H. Livinus, "gij steekt groenten uit en gij zult er niet meer van eten !  ('s Anderendaags, zegt de overlevering,, vond men de vrouw dood in haar bed.)